GERİ

DEİK Türkiye-Libya İş Konseyi Başkanı Murtaza KARANFİL, A Para TV’nin konuğu oldu

DEİK Türkiye-Libya İş Konseyi Başkanı Murtaza KARANFİL, A Para TV’nin konuğu oldu
20 Temmuz 2020

DEİK Türkiye-Libya İş Konseyi Başkanı Murtaza KARANFİL, A Para TV’nin konuğu oldu

ŞAFAK TÜKLE: Türkiye ve Libya arasında ki Ekonomik ilişkileri konuşacağız. Sayın seyirciler, son dönemde hem jeopolitik hem de enerji alanında en sık konuştuğumuz ülkelerden biri Libya şimdi ihracatın yıldızlarından Türkiye ve Libya arasında ki ekonomik ilişkileri alacağız. Son döneme baktığımız da 2019 verisi ile başlayalım. 2019’da Libya’ya 1,9 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirildi. 2020’nin ilk 5 ayında 590 milyon dolar değerinde ihracat yapıldı. Libya’ya çok geniş yelpazede ürün gönderiliyor. Yaş sebze ve meyve kimyevi ürünler, hazır giyim, mobilya, mücevher, bu ürünler arasında yer alıyor. Biz şimdi son dönemlerde ki gelişmeleri ele alacağız. Konuğumuz bu noktada bize eşlik edecek. İki ülke arasında ki ilişkileri konuşacağız. Konuğumuz DEİK Türkiye-Libya İş Konseyi Başkanı Murtaza Karanfil Hoş geldiniz Murtaza Bey,

MURTAZA KARANFİL: Hoş bulduk Şafak Hanım, teşekkürler.

ŞAFAK TÜKLE: Ben şimdi son rakamları aktardım. 2019 ve ilk 5 aylık rakamları efendim Murtaza Bey, son rakamları değerlendirerek başlayalım. Türkiye ve Libya arasında ki Ekonomik İlişkileri bu son verileri nasıl değerlendirmek gerekir.

MURTAZA KARANFİL: 2018-2019 verilerine baktığımızda yüzde 30’luk bir artış var. Aslında Libya da istikrarın gelişmesiyle birlikte ihracatın artığını görmekteyiz. Bunu 2013 yılı verilerine baktığımızda 2,7 milyar dolara ulaşmış bir ülke olarak 2000’li yıllarda 96 milyon dolardan aldığımız bir ihracat rakamlarından bahsetmekteyiz. 2020 yılı için biliyorsunuz pandemi bir sürü ticari hesaplamaları alt üst etti. Sadece Libya’yı Libya’dan hariç görmüyoruz. Biz Libya’yı Afrika’ya açılan bir kapı olarak görüyoruz. Libya da ki ihracatımız orta ve uzun vade ’de 10 milyon dolar seviyelerine çok rahat çıkabilir.

ŞAFAK TÜKLE: Orta ve uzun vade de hedef 10 milyar dolar dediniz. Peki bu hedefe giderken şu anda ki son tabloları ve iki ülkede ki siyasi ilişkileri bulunduracak olursak hangi alanlar ön plana çıkacak hedef hangi alana yatırım yapıldığı takdir de orta ve uzun vade de elde edilebilir.

MURTAZA KARANFİL: Libya’dan Afrika’ya bir lojistik aktarım merkezi olabilir. Özellikle biliyorsunuz 2010 yılından beri Müteahhit sektörümüz Libya da durmuş seviyede Müteahhit sektörümüzün başlaması ile buna ilişkin 15 Ağustos ’dan önce ben bu haberi ilan etmek istiyorum. 2,5 yıldır görüşmeleri süren müteahhitlerimizin alacakları ile ilgili bir metnimiz var. 15 Ağustos’tan önce muhtemelen imzalanacak geçmişte ki alacaklar ile zarar tazminleri bir sürece girecek. Bununla birlikte müteahhitlik sektörünün başlamasıyla birlikte Libya’da ki ihracatımızın katlanarak artacağını hesaplamaktayız. Çünkü müteahhitlik demek oraya inşaat yan malzemeleri, demir-çelik, çimento, mobilya, dekorasyon malzemesi demektir. Şunu unutmayalım ki Libya 6,5 milyon nüfusuyla 1,5 yıldır baş kentin kuşatılmış olduğu kuşatmadan 1 aydır. Çıkmış bir ülke tüketimin yoğun olduğu kesin 6,5 milyon nüfusun 3,5 milyona yakın yurtdışında yaşamasına rağmen ülke de bilinmez bir istikrarsız olmasına rağmen biz Libya ’da 2019 yılın da 2 milyar dolar ihracat yaptıysak Libya’nın istikrarıyla birlikte 10 milyar dolara çıkartabiliriz.

ŞAFAK TÜKLE: Peki efendim 15 Ağustos ’dan önce imzalanacak bir anlaşma olacağını ve müteahhitlerin mağduriyetlerini gidereceğini mi? Anlamamız gerekiyor. Bununla birlikte alt sektörleri de hareketlendirecek bu açıklamalarınızdan bunları mı anlamamız gerekiyor?

MURTAZA KARANFİL: Doğrudur. Libya’da Tunus sınırından Sirte kentine kadar güvenli olduğu gözlemlenebiliyor. Muhtemelen 1-2 ay içerisinde çözümü kavuşacak. Biz Libya’da ihracatın artırmanın bir yolu’ da Afrika’ya açılan bir kapı olarak görmemizdendir. Çünkü Bugün Afrika’ya sattığımız bir ürün Süveyş kanalından ya da Cebeli Tarık tarafından dolaşıp oradan Afrika’ya ulaşımı 1,5 2 ay süren ürünleri Libya üzerinden istikrarın oluşmasıyla birlikte Libya üzerinden 3 günlük deniz mesafesiyle gönderip Libya ’dan Orta Afrika’ya 1 hafta içerisinde ulaştırma imkânımız var. Pandemiden dolayı biliyorsunuz ki bizim ciddi rakibimiz. Çin ve İtalya’dır. Muhtemelen Libya ticaretini pandemiden dolayı yakın ülkelerle sürdürecektir. Burada Coğrafi konum olarak bizim avantajımız mevcuttur. Bu da bizim ihracatımıza katkı sağlayacaktır.

ŞAFAK TÜKLE: peki efendim Türk müteahhitler şunu diye biliyor mu? Ben inşaat malzeme mi Türkiye’den alacağım fayansımı Türkiye’den tedarik edeceğim diyorlar mı?

MURTAZA KARANFİL: Şafak Hanım, Türkiye iş yapma kabiliyetinin gelişmiş olduğu bir ülke enerji ve müteahhitlik başta olmak üzere birçok alanda hayata gerçekleştirdiği projelerle ispat etti. Enerji konusunda başlatılan süreç sadece Türkiye için değil Libya için de son derece sevindirici Libya kamuoyunda şu anda şöyle bir algı oluşmuş biz 9 yıldır bir bilinmez için de Kaddafi 17 Şubat devriminden sonra bilinmez içerisindeydik ancak Türkiye geldi haklı ve haktan yana aldığı tavırla bizi kurtardı. Gerçekten Libya’da bu algı oluşmuş durumda dolayısıyla Türk müteahhitlik sektörünün özellikle yaşadığı tecrübelerle birlikte Libya’da iş yapmaması için bir engel yok.

ŞAFAK TÜKLE: Az önce Çin ve İtalya’ya dikkat çektiniz bu iki ülkenin hakimiyeti noktasında farklı sektörler var mı? Onlar da hakimiyet kurma içerisinde mi?  

MURTAZA KARANFİL: Şu an biz onlara göre daha avantajlı bir konumdayız. Çünkü biliyorsunuz Libya Trablus kuşatmasında yaptığımız askeri danışmanlık müzakeresinde ve Akdeniz ve doğu Akdeniz de deniz yetki sınır müzakeresinde neticesinde Libya üzerinde yetkimiz son derece yüksektir. Dolayısıyla müteahhitlik sektörümüzün de Libya’da ki deneyimi Libya’nın kültürünün bilmesi Libya’da nasıl iş yapılır. Eksikler nedir? Bir altyapı birikimi var. Dolayısıyla biz bugün bir Çin bir İtalya’ya göre daha avantajlıyız. Şu an da Libya’da en ciddi önemli bir sorun olan elektrik problemi var. Çünkü Libya da şu an 8-10 saati bulan Elektrik kesintileri mevcut buda hayatın ekonomik özellikle yeniden yapılanma aşamasında olan bir ülkenin iş yapma süreçlerini sekteye uğratıyor. Varlık içinde yokluk yaşayan bir toplumun en doğal ihtiyacıdır. Libya Enerjiye kavuşmak Elektrik kesintilerin bertaraf etmek için hızlı çözüm arayışı içindedir. Türkiye’den şirketleri davet edip Türkiye’den bu çözümü istemiştir.

ŞAFAK TÜKLE: Peki Efendim Libya için 3 önemli başlık mevcuttur. Türkiye’de Libya ile ilişkiler nasıl daha fazla geliştirilebilir? Ortak sanayi tesisleri ön plana çıkıyor. Serbest Ürün Dolaşımı, önemli bir diğer konu Türk Standartları Enstitüsünün Libya’da Akredite edilmesi de öne çıkan bir diğer konu Peki efendim Murtaza Bey siz katılıyor musunuz? Bu konuların tam anlamıyla desteklenmesi gerekiyor. Hedefe giden yolda ticaret hacmimiz nasıl arttırılır?

MURTAZA KARANFİL: DEİK Türkiye-Libya İş Konseyi olarak bu hafta Türk Standartları Enstitüsü kurumunun Libya’da akredite edilmesi için gerekli çalışmaları başlatılmasını bakanlığımızdan istedik. Serbest Ürün Dolaşımımız için bakanlığımıza bir yazı yazıyoruz. İki ülke arasında ki serbest ürün dolaşımı olmazsa olmazlarımızdan biridir. Libya’da lojistik merkezlerin kurulması ile birlikte ben oraya olan ihracatımızın katlanarak artacağının inancındayım. Libya’ya sadece ihracat yapılan bir ülke olarak görmeyelim. Libya aslında üretim tesislerini kuramamış Yurtdışından ithal eden ama kendi dinamiklerinde cazibesi olan bir ülke şöyle anlatayım müsaadenizle özellikle enerji maliyeti ağırlıklı olan üretimler Libya’da çok uygun maliyetlerle üretilebilir. Özellikle hammadde Libya’da varsa bu maliyeti daha çok düşürüyor. O ürünü sattığımız ülke lojistiği Libya’ya daha yakınsa daha da cazip hale getiriyor. Biz Libya’da İstikrar Türkiye’de iş söylemiyle yola çıktık. Türkiye bugüne kadar gittiği ülkelerde sürekli haktan ve haklıdan yana tavrını koymuştur. Bu tavrımız da Libya’da koyduk. Bunun inşallah istikrarın kavuşması gerçekleştirilir. Bunun inancındayız. 15 Ağustos’tan önce müteahhitlik sektörümüzün 4 milyar dolarlık sorunu çözülürse müteahhitlik sektörümüzün Libya’da başlamasıyla birlikte umarım yakın bir süreç te 10 milyar dolar rakamlara ulaşırız      

ŞAFAK TÜKLE: Peki efendim süreçleri takip ediyor olacağız. Sizlerden de detayları dinlemeye devam ediyor olacağız. Murtaza Karanfil çok teşekkür ederiz aktardığınız için    

MURTAZA KARANFİL: Ben teşekkür ederim. Şafak Hanım.

ŞAFAK TÜKLE: Sağ olunuz efendim Türkiye-Libya İş Konseyi Başkanı Murtaza Karanfil, bize eşlik etti ve önemli bir tarih verdi. 15 Ağustos dedi. 15 Ağustos’tan önce Libya’da ki müteahhitlerin mağduriyetlerinin giderecek olan anlaşmaya imza atılabilir dedi. Bu notu bizim için ihracatın yıldızlarına düştü. Bize de açıklamış oldu.